ΦΩΤΙΑ ΣΤΑ ΓΕΝΙΚΑ ΕΠΙΤΕΛΕΙΑ!
Αγωνιζόμαστε για την "ΣΥσπείρωση της ΡΙΖοσπαστικής Αριστεράς" στην κατεύθυνση της κοινής δράσης στους μαζικούς χώρους και τα κοινωνικά κινήματα, και παράλληλα για την πολιτική της συγκρότηση σε ένα ενιαίο αμεσοδημοκρατικό πολιτικό φορέα

Δευτέρα, 16 Νοεμβρίου 2015

η υποταγή ή η άρνηση δεν είναι υπόθεση της άγνοιας ή της επιστήμης...


φαντασίωση τσοπαναρέων...
...η υποταγή ή η άρνηση δεν είναι υπόθεση της άγνοιας ή της επιστήμης. Η γνώση των νόμων του καπιταλιστικού συστήματος δεν προκαλεί από μόνη της την ανατροπή του. Και η λογική των πρωτοπόρων που είναι υπεύθυνοι να οδηγήσουν τον μετασχηματισμό της άνισης γνώσης σε ισότιμη συμμετοχή αναπαράγει επ' αόριστον την ιεραρχία, διαχωρίζοντας αυτούς που «γνωρίζουν» από αυτούς που «αγνοούν».

Αυτό που θεμελιώνει την υποταγή δεν είναι η άγνοια, αλλά η δυσπιστία: το συναίσθημα ότι δεν υπάρχει άλλος πιθανός κόσμος, ότι δεν είμαστε ικανοί να δημιουργήσουμε έναν άλλον ή ότι οι άλλοι δεν είναι ικανοί να τον δημιουργήσουν.

Η χειραφέτηση είναι η ρήξη αυτής της λογικής της δυσπιστίας. Είναι η επιβεβαίωση μιας ικανότητας που καθένας διαθέτει ως δυνατότητα: μια ικανότητα που για να την ασκήσει κανείς, προϋποτίθεται ότι υπάρχει σε όλους.

Η ύπαρξη της ικανότητας αυτής αποδεικνύεται από την άσκησή της. Είναι πρώτα απ' όλα η χειραφέτηση: η απόδειξη από την ύπαρξη νέων δυνατοτήτων σκέψης και πράξης, νέων τρόπων να μείνουμε ενωμένοι. 
Πώς μπορούμε να φανταστούμε έναν άλλο κόσμο με ανθρώπους που θεωρούμε κολλημένους σε αυτόν εδώ; Και πώς μπορούμε να παραγάγουμε έργα σκέψης αν θεωρούμε ότι αυτή η σκέψη είναι η ενεργοποίηση μιας ικανότητας που δεν είναι παρά προνόμιο λίγων; Η σκέψη είναι μια εργασία που έχει νόημα μόνο ως εφαρμογή μιας κοινής πνευματικής ικανότητας. Η άσκησή της προϋποθέτει τη ρήξη με τη λογική του καταμερισμού της εργασίας που κάνει μια κοινή δύναμη ορισμένο επάγγελμα.
 Ζακ Ρανσιέρ


Τον περασμένο Φεβρουάριο, η γαλλική μηνιαία επιθεώρησηLe Magazine Littéraire(τεύχος 551), δημοσίευσε ένα αφιέρωμα στη μνήμη του γάλλου κομμουνιστή φιλοσόφου Λουί Αλτουσέρ. Τέσσερις γνωστοί παλιοί μαθητές του, τέσσερις διανοητές που γνώρισαν τον Αλτουσέρ και δούλεψαν μαζί του, οι Ετιέν Μπαλιμπάρ, Ζάκ Ρανσιέρ, Μπερνάρ-Ανρί Λεβί και Ζάν-Κλώντ Μιλνέρ, μίλησαν για το δάσκαλό τους, το φιλόσοφο που αποτέλεσε βασική αναφορά για πολλές γενιές διανοούμενων στην Ευρώπη και ολόκληρο τον κόσμο. Φιλόσοφος μαθητής του Αλτουσέρ από το 1960, Ζακ Ρανσιέρ δημοσίευσε πρόσφατα το έργο«Figures de l' histoire»και το «Le fil perdu: Essai sur la fiction moderne» (ed. La Fabrique).


«Ήταν ένας μάγος», Συνέντευξη του Ζακ Ρανσιέρ

Αναδημοσίευση από το "REDnodebook"
Μετάφραση: Χρύσα Χαρίση
Επιμέλεια: Αναστασία Ματσούκα

- Σε ποιο πλαίσιο έλαβε χώρα το σεμινάριο του Αλτουσέρ για το «Κεφάλαιο»;

Στην πραγματικότητα το σεμινάριο άρχισε το φθινόπωρο του 1964. Το έργο «Για τον Μαρξ» εμφανίστηκε ένα χρόνο αργότερα, αλλά έχουμε ήδη διαβάσει τα άρθρα που το συνθέτουν. Ο Αλτουσέρ δεν ήταν απλά ένας θεωρητικός που θα θαυμάζαμε τη σκέψη του. Ήταν, επίσης, ένας μάγος που είχε μια εξαιρετική προσωπική λάμψη και ασχολείτο με εκπληκτικούς θεωρητικούς αυτοσχεδιασμούς. Αλλά υπήρχαν ακόμη οι συνθήκες, ο μεγάλος αναβρασμός της δεκαετίας του '60, η επανάσταση στην Κούβα, οι μάχες της αποαποικιοποίησης, ο μαοϊσμός, η ιδέα μιας νέας επαναστατικής εποχής ήταν στο απόγειό της. Σε αυτό το σημείο, ο Αλτουσέρ πρότεινε πολύ απλά να φέρουμε το θεωρητικό όπλο μιας επανεκκίνησης του μαρξισμού. Επρόκειτο, ταυτόχρονα, για μια επιστροφή του μαρξισμού στην πρωτότυπη καθαρότητά του και με σκοπότην ανάδειξή του ως σύγχρονου όλων των μεγάλων θεωρητικών καινοτομιών της εποχής: της στρουκτουραλιστικής ανθρωπολογίας του Λεβί Στρως, της λακανικής ψυχανάλυσης, της αρχαιολογίας της γνώσης του Φουκώ, κοντολογίς όλων όσων περικλείει η λέξη «στρουκτουραλισμός». Αλλά ο Αλτουσέρ δεν ήταν ο καθηγητής που δίδασκε αυτόν τον ανανεωμένο μαρξισμό. Ήταν ο δάσκαλος που τον υπέδειξε σαν καθήκον προς εκτέλεση και μας μετέτρεψε σε παράγοντες αυτής τη ςεπανεφεύερεσης.

- Ποια ήταν τα στάδια αυτού του έργου που συνέδεαν φιλοσοφία και πολιτική;

Υπήρχε ήδη το σεμινάριο για τον νεαρό Μαρξ που είχε υπογραμμίσει την απόσταση απότις παραλλαγές των ουμανιστών και υπαρξιστών του μαρξισμού, Έπειτα, το σεμινάριο για τον στρουκτουραλισμό που ήθελε να καθορίσει την καινοτομία αυτού του παραδείγματος και να δείξει την αναλογία του με τη σκέψη του Μαρξ. Υπήρχε αυτό το σεμινάριο για το «Κεφάλαιο» που έπρεπε να ελευθερώσει σε αυτό το κείμενο την αληθινή φιλοσοφία, τη μη αναγνωρισμένη ακόμα από τον Μαρξ. Και το τρελό της υπόθεσης: ήμασταν εμείς, νεαροί φοιτητές, που είχαμε σαν αποστολή να διαβάσουμε εκ νέου το «Κεφάλαιο» και να ξαναξεκινήσουμε τον μαρξισμό στη θεωρία. Σε ό, τι αφορά εμένα, είχα την αρχική εργασία: έπρεπε να εισαγάγω το σεμινάριο δείχνοντας τη διακοπή ανάμεσα στα «ιδεολογικά» κείμενα του νεαρού Μαρξ και την «επιστήμη» του «Κεφαλαίου». Τώρα, αν και ήξερα σε βάθος τα πρώτα, δεν είχα διαβάσει ποτέ το δεύτερο. Το ανακάλυψα ενώ έπρεπε να πω την αλήθεια. Το αποτέλεσμα για εμένα ήταν μια τρελή κούρσα, κάτι παραπάνω από μια ανακάλυψη του «ορθολογικού πυρήνα» της μαρξιστικής διαλεκτικής: μια ανάγνωση του Μαρξ κατά τρόπο στρουκτουραλιστικό που όξυνε την απόσταση ανάμεσα στο αληθινό κίνημα του στρουκτουραλισμού και την αντίληψη των εγκλωβισμένων εργατών στο φαινομενικό κίνημα. Το σεμινάριο είχε στην πραγματικότητα έναν χαρακτήρα αρκετά ακαδημαϊκό: ένα είδος δημόσιων διαλέξεων με μια διαδοχή παρουσιάσεων που πρόσφεραν λιγότερα από αυτά που είχαν υποσχεθεί. Αλλά, κατά κάποιον τρόπο, η πράξη αυτής της πρωτόλειας ιδιοποίησης της θεωρίας ήταν πιο αποτελεσματική. Με το να υπόσχεσαι περισσότερα από αυτά που μπορείς να κάνεις, ανοίγεις έναν χώρο έρευνας, προκαλείς καινούργιες δυναμικές για δράση.

- Η αιχμηρή θεωρία του Αλτουσέρ παρήγαγε μια πολιτική ανανέωση; Αναφέρετε αυτήν την δημιουργική του ικανότητα στο «Μάθημα του Αλτουσέρ»;

Υπάρχουν δύο επίπεδα να εξετάσουμε. Από άποψη δογματικού περιεχομένου, η νέα ερμηνεία που προτείνει ο Αλτουσέρ έκανε μια κριτική σε αυτόν τον εξελικτικό μαρξισμό που περίμενε το σοσιαλιστικό μέλλον της ιστορικής ανάπτυξης των παραγωγικών δυνάμεων, τονίζοντας τη στρουκτουραλιστική λογική των καπιταλιστικών σχέσεων παραγωγής και προτείνοντας μια λογική ασυνέχειας της ιστορίας, ξαναέθεσε σε πρώτο πλάνο το τεράστιο χάσμα μεταξύ του καπιταλιστικού παρόντος και του σοσιαλιστικού μέλλοντος. Ενάντια στην ιδέα της «ειρηνικής μετάβασης« που υποστήριζε το σοβιετικό Κομμουνιστικό Κόμμα, θύμισε την ύπαρξη της επαναστατικής αλλαγής. Η αλήθεια είναι πως αυτή η απόσταση αντισταθμίστηκε, αν δεν ακυρώθηκε, από την ακαμψία της αντίθεσης μεταξύ επιστήμης και ιδεολογίας. Επέστρεψε στη μαρξιστική πρωτοπορία, που τέθηκε ως μόνη κάτοχος της αληθινής γνώσης ανάμεσα στις τυφλωμένες μάζες, αυτή τη γνώση που ο αντι-ιστορικισμός της αφαίρεσε. Στην πραγματικότητα, βέβαια, το δογματικό περιεχόμενο και οι ασάφειές του είχαν μικρότερη σημασία από την πράξη εγκαθίδρυσης ενός πεδίου άμεσης αποτελεσματικότητας της θεωρίας. Η διάσημη θεώρηση της συγχώνευσης της μαρξιστικής θεωρίας και του εργατικού κινήματος που αποτελούσε το δόγμα των κομμουνιστικών κομμάτων σήμαινε στην ουσία ότι η ερμηνεία του μαρξισμού και η μετάφρασή του για συγκεκριμένη δράση ήταν υπόθεση των πολιτικών αρχών αυτών των κομμάτων.

- Ποιος ήταν ο αντίκτυπος της έννοιας της «θεωρητικής πρακτικής»;

Με τον τρόπο αυτό, ο Αλτουσέρ αυτονόμησε τη θεωρία του Μαρξ και την απέσπασετους κομμουνιστικούς μηχανισμούς που πίστευαν ότι ήταν οι μόνοι που γνώριζαν πώς έπρεπε να τη χρησιμοποιήσουν. Κρίθηκε, αργότερα, ως υπαίτιος μιας «θεωρητικιστικής» παρέκκλισης που είχε ξεχάσει την πολιτική. Αλλά αυτή είναι μια κριτική εντελώς υποκριτική: ο υποτιθέμενος «θεωρητικισμός» δεν λησμονούσε καθόλου την πολιτική, ήταν μια πολιτική πλήρως προσδιορισμένη που άρπαζε τον μαρξισμό από τους θεσμικούς του κατόχους για να τον μοιραστεί με όλους: με όλους τους αναγνώστες, αλλά, πρώτα απ' όλα, με αυτούς που έψαχναν τότε το όπλο για μια καινούργια επαναστατική δράση.Αυτός ήταν ο λόγος, πέρα από τις προθέσεις του Αλτουσέρ, και εν τέλει ενάντια σε αυτές, για τον οποίο ο ίδιος προώθησετις ρήξεις με τον ορθόδοξο κομμουνισμό: αυτές των αριστερίστικων κινημάτων στην Ευρώπη ή εκείνεςτων νέων ριζοσπαστικών επαναστατικών κινημάτων στην Λατινική Αμερική. Αυτό που έχουμε τελικά βιώσει είναι ότι το πολιτικό αποτέλεσμα μιας θεωρίας δεν είναι τόσο το περιεχόμενο των διατυπώσεών της όσο η θέση που υιοθετεί για να προβεί στις όποιες διατυπώσεις.

- Είχατε επεξεργαστεί εκείνη την εποχή την ιδέα σας για τηνκοινή σε όλους δυνατότητα να θεμελιώσουν τη δύναμη της σκέψης και τη δυναμική της χειραφέτησης;

Η αρχή αυτή δεν ήταν ακόμη εντελώς δική μου την εποχή που εργαζόμουν σε αυτό το σεμινάριο για το «Κεφάλαιο». Εκείνη την περίοδο μοιραζόμουν ακόμη, αφελώς, τη στάση των κατόχων της «επιστήμης» ως προς τα δυστυχή θύματα της «αυθόρμητης» ιδεολογίας. Πίσω από αυτή την συνείδηση, υπήρχε η ευρέως αποδεκτή παραδοχή ότι αιτία της υποταγής είναι η άγνοια και, επομένως, η επιστήμη είναι το όπλο της ελευθερίας. Γι' αυτό ο Αλτουσέρ –κι εμείς σε συνέχειά του– πολεμούσαμε βίαια τα φοιτητικά κινήματα που αμφισβήτησαν τα θεσμικά όργανα της γνώσης.

Το κίνημα του 1968 έκανε μια κριτική αυτής της θέσης από τα γεγονότα. Όχι μόνο αυτά τα «ιδεολογικά» θέματα αποδεικνύονταν ικανά να ενεργοποιήσουν ένα κοινωνικό παγκόσμιο κίνημα με πρωτοφανή δύναμη, αλλά, επίσης, αυτό το κίνημα έθετε στο παρόν, για όλους, τη δυνατότητα να δημιουργηθεί έναςκόσμοςχωρίς ιεραρχία.

- Τι ήρθε να επισημάνει κατά τη γνώμη σας το κίνημα του Μάη του 1968;

Αυτό που έδειξε, και αυτό που είδα να επιβεβαιώνεται μέσω μιας μακράς εργασίας στην ιστορία της εργατικής χειραφέτησης, είναι ότι η υποταγή ή η άρνηση δεν είναι υπόθεση της άγνοιας ή της επιστήμης. Η γνώση των νόμων του καπιταλιστικού συστήματος δεν προκαλεί από μόνη της την ανατροπή του. Και η λογική των πρωτοπόρων που είναι υπεύθυνοι να οδηγήσουν τον μετασχηματισμό της άνισης γνώσης σε ισότιμη συμμετοχή αναπαράγει επ' αόριστον την ιεραρχία, διαχωρίζοντας αυτούς που «γνωρίζουν» από αυτούς που «αγνοούν».

Αυτό που θεμελιώνει την υποταγή δεν είναι η άγνοια, αλλά η δυσπιστία: το συναίσθημα ότι δεν υπάρχει άλλος πιθανός κόσμος, ότι δεν είμαστε ικανοί να δημιουργήσουμε έναν άλλον ή ότι οι άλλοι δεν είναι ικανοί να τον δημιουργήσουν. Η χειραφέτηση είναι η ρήξη αυτής της λογικής της δυσπιστίας. Είναι η επιβεβαίωση μιας ικανότητας που καθένας διαθέτειωςδυνατότητα: μια ικανότητα που για να την ασκήσει κανείς, προϋποτίθεται ότι υπάρχει σε όλους. Η ύπαρξη της ικανότητας αυτής αποδεικνύεται από την άσκησή της. Είναι πρώτα απ' όλα η χειραφέτηση: η απόδειξη από την ύπαρξη νέων δυνατοτήτων σκέψης και πράξης, νέων τρόπων να μείνουμε ενωμένοι. Πώς μπορούμε να φανταστούμε έναν άλλο κόσμο με ανθρώπους που θεωρούμε κολλημένους σε αυτόν εδώ; Και πώς μπορούμε να παραγάγουμε έργα σκέψης αν θεωρούμε ότι αυτή η σκέψη είναι η ενεργοποίηση μιας ικανότητας που δεν είναι παρά προνόμιο λίγων; Η σκέψη είναι μια εργασία που έχει νόημα μόνο ως εφαρμογή μιας κοινής πνευματικής ικανότητας. Η άσκησή της προϋποθέτει τη ρήξη με τη λογική του καταμερισμού της εργασίας που κάνει μια κοινή δύναμη ορισμένο επάγγελμα.

9 σχόλια :

  1. Γέρασε ο Ranciere και αρχίζει και λέει μαλακίες. Δεν είναι θέμα άγνοιας, είναι θέμα δυσπιστίας; Μάλιστα. Δηλαδή η άγνοια δεν έχει την παραμικρή αιτιακή σύνδεση με τη δυσπιστία; Προφανώς, όταν οι ιθαγενείς δυσπιστούσαν προς τη φωτογραφική μηχανή επειδή φοβόντουσαν ότι η λάμψη τού φλας θα τους κλέψει την ψυχή, αυτό δεν σχετιζόταν καθόλου με το γεγονός ότι δεν είχαν την παραμικρή γνώση για το τι είναι και τι κάνει μία φωτογραφική μηχανή...

    Joyeux Noël M. Ranciere...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Φίλε Λεφτγ700. Υποφέρουμε όμως και από γνωστικούς που δεν επιβεβαιώνουν ποσώς τη χρησιμότητά τους. Δες π.χ. την πλήρη αχρησία και ατοκία της διανόησης του κατά τα άλλα συμπαθούς rednotebook (τέως πυρήνα του "ιδρύματος πουλαντζά" αν δεν κάνω λάθος...).
    [Για το blog σου, ή για αυτό το blog, δεν το συζητώ. Είπαμε, δεν είστε παρά φτωχά πλην τίμια μικρά blog. Και τι πρωτότυπο, αδυνατείτε να συγκεράσετε τις δυνάμεις σας, προτιμώντας πολυδιασπασμένοι, ο καθένας στη "γνώση" του..]
    Και δες και την μονοπώληση του λόγου (γνώσης) από τους γνωστούς γνωστικούς των "μεγάλων" blog και την απροθυμία ή αδυναμία των πολλών αγνώστων να αναλάβουν (σκέψη και δράση).
    Είμαστε (ως αριστερός-κομμουνιστικός χώρος) εγκλωβισμένοι σε ένα καθοδικό σπιράλ καταμερiσμού και αναπαραγωγής γνωστών, κολλητών και αδιεξόδων.
    Η διέξοδος νομίζω πως είναι κατ αρχή η χειραφέτηση εντός μιας ενιαίας κ συγκροτημένης συλλογικής δομής, που να σκαρώνει τα στοιχειώδη γνωρίσματα-δυνατότητες-προϋποθέσεις χειραφέτησης στις σύγχρονες συνθήκες (τάχουμε πει, αλλά φαίνεται πως όλοι προτιμούν πρώτοι του χωριού στο τσαρδί τους. ΟΚ λοιπόν).

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Φίλε πικάπα,


      Μη σου διαφεύγει μία σημαντική ‘‘λεπτομέρεια’’: ο Ρανσιέρ δεν τα βάζει με τους έχοντες γνώση που αδυνατούν να την αξιοποιήσουν προς όφελός μας, επειδή η πολύ μόρφωση τους έχει προκαλέσει τύφλωση· περίπου αθωώνει την άγνοια μέσω του εκμηδενισμού τού αρνητικού ρόλου της στα αδιέξοδα που ζούμε. Φυσικά δεν πρωτοτυπεί. Διότι πολλοί δικοί μας έχουν μπερδέψει τα σώβρακα με τις γραβάτες (και τα παιδιά εδώ δεν αποτελούν εξαίρεση). Τα σώβρακα είναι η αυτονόητη άρνηση παροχής μόνιμης και χωρίς δημοκρατική κριτική και έλεγχο εξουσιοδότησης στις πάσης φύσεως ηγεσίες, ειδικούς ή επαΐοντες (της πολιτικής, της επιστήμης, της τέχνης κ.λπ.). Οι γραβάτες είναι ο νεοναρχίζων μηδενισμός που περίπου κηρύττει άχρηστη (αν όχι ανεπιθύμητη) τη γνώση με το φόβο (τι φόβο; βεβαιότητα!) ότι ο κάτοχος γνώσης κοιμάται το βράδυ γνώστης και ξυπνάει εξουσιαστής (ίσως και ένας νέος Στάλιν; –στους περισσότερους εφιάλτες τους τον Στάλιν βλέπουν! ;-) ).

      ΟΚ. Αν χρειαστούν κάποιον καλό λογιστή για να τους ξελασπώσει από καμιά δεκαριά χιλιάδες ευρώ λάθος χρέωση της εφορίας, να τους συστήσω έναν καταπληκτικό ηλεκτρολόγο που ξέρω· κι αν τυχόν γίνουν τούμπανο από κάνα φρονιμίτη και δεν μπορούν να κλείσουν μάτι από τον πόνο, να τους στείλω σε έναν αλβανό ράφτη που είναι τσακάλι στις μεταποιήσεις ρούχων και, επιπλέον, διανυκτερεύει! :-) :-) :-) :-) :-)


      Τα λέμε

      Διαγραφή
    2. Τα παραδείγματα που αναφέρεις είναι κατάλληλα για να υποστηρίξεις τα ιδεολογήματα και κάθε λογής εξουσιαστών που προσπαθούν να ορθολογικοποιήσουν την απόσταση που τους χωρίζει από τους εξουσιαζόμενους

      Ποτέ δεν μπορείς να πραγματικά γνωρίζεις αν κάποιος είναι "καλός γιατρός" ή "καλός λογιστής", παρά μόνον αν μπορεί να διακρίνεις στο κάθε πράγμα που κάνει στην δουλειά του είναι σωστό ή όχι. Αυτή την ικανότητα μπορεί να την έχεις αν πράγματι είναι εσύ ο ίδιος καλός γιατρός ή καλός λογιστής.

      Αν στον συνέστησε κάποιος άλλος που τον εμπιστεύεσαι, ή αν κάποιες φορές έχεις δει με τα ίδια σου τα μάτια ότι είναι αποτελεσματικός σε αυτά που κάνει αυτά ενδείξεις και όχι αποδείξεις.

      Η κρίση σου λοιπόν βασίζεται σε "σχέσεις εμπιστοσύνης" και όχι σε πραγματική γνώση. Και οι "σχέσεις εμπιστοσύνης" οικοδομούνται πάνω στην αποδοχή μιας θέσης αδυναμίας: Ότι εσύ δεν μπορείς να κάνεις αυτά που κάνει ένας γιατρός ή λογιστής. Και τότε επιλέγεις τον "γιατρό" σου ή τον "λογιστή" σου...

      Στην πολιτική, που είναι κατεξοχήν ένας χώρος αυτοπροσδιορισμού της δράσης, γιατί να ισχύουν αναγκαστικά αυτά και να αναζητάμε τους "γιατρούς" που θα μας σώσουν και θα μας καθοδηγήσουν;

      Διαγραφή
    3. Και ποιος σου είπε ότι ψάχνω για γιατρούς τής πολιτικής ή εισηγούμαι την καθιέρωσή τους; Αυτή την εντύπωση δίνει το μπλογκ μας; Εγώ ισχυρίστηκα απλώς ότι δεν μπορούμε να εξοβελίσουμε, ούτε καν να υποβαθμίσουμε τη γνώση από την πολιτική, κατά τον ίδιο τρόπο που είναι ανόητο να την εξοβελίσεις από την κοινωνική ζωή (αυτό ήθελα να πω με τα παραδείγματα που τα έκανες φύλλο και φτερό αντι να δεις την ουσία τους).

      Σχετικά με το ζήτημα της εμπιστοσύνης έχεις πέσει σε μεγάλο λούκι. Έχεις την εντύπωση ότι εκστρατεύεις εναντίον της; Κολοκύθια τούμπανα! Φτωχέ μου φιλελεύθερε και ατομικιστή (αυτό είναι ο αναρχισμός που κρύβεις μέσα σου και ντρέπεσαι να το παραδεχτείς -όπως οι κρυφοgay) στην πραγματικότητα οι βολές σου εναντίον της εμπιστοσύνης στον άλλον δεν είναι παρά η προσκόλλησή σου στο μοναδικό πρόσωπο που εμπιστεύεσαι: τον εαυτό σου! Αλλά:

      Δεν υπάρχει κοινωνία χωρίς σχέσεις εμπιστοσύνης. Την επόμενη φορά που θα μπεις σε αεροπλάνο να το θυμηθείς αυτό, όσο κι αν προσβάλει την αυτονομία σου και τον αυτοκαθορισμό σου!

      Διαγραφή
    4. Αυτό που υποστηρίζω είναι ότι οι σχέσεις εξουσίας οικοδομούνται κυρίως ως σχέσεις εμπιστοσύνης. Ας το έχουμε αυτό στο μυαλό μας, όταν βρισκόμαστε απέναντι σε κάθε μορφή εξουσίες και ας μην αναζητούμε αποδείξεις για την ύπαρξή της μόνο πίσω από την καταστολή ή την εξαπάτηση.

      Ρανσιέρ βάζει με καθαρό τρόπο ένα γενικότερο ερώτημα για την "σκέψη" ως πρακτική ,που προσδιορίζει την στάση μας στο κόσμο που ζούμε:

      Και πώς μπορούμε να παραγάγουμε έργα σκέψης αν θεωρούμε ότι αυτή η σκέψη είναι η ενεργοποίηση μιας ικανότητας που δεν είναι παρά προνόμιο λίγων; Η σκέψη είναι μια εργασία που έχει νόημα μόνο ως εφαρμογή μιας κοινής πνευματικής ικανότητας. Η άσκησή της προϋποθέτει τη ρήξη με τη λογική του καταμερισμού της εργασίας που κάνει μια κοινή δύναμη ορισμένο επάγγελμα.

      - Έχεις αναρωτηθεί, αν η σχέση σου με τον μαρξισμό (και ιδιαίτερα τον σοβιετικό) είναι κυρίως μια "σχέση εμπιστοσύνης" και όχι ένα "προϊόν σκέψης";

      Διαγραφή
    5. Δεν καταλαβαίνεις Χριστό, έτσι; Παραμένεις κολλημένος στα ιδεολογήματά σου, λες και δεν συνομιλεί,ς αλλά μονολογείς!

      Βρε άνθρωπε, δεν έγραψα εγώ ότι χωρίς σχέσεις εμπιστοσύνης δεν υπάρχει καν κοινωνία; Τι μου κοτσάρεις το απόφθεγμα ότι οι σχέσεις εξουσίας οικοδομούνται κυρίως ως σχέσεις εμπιστοσύνης; Ακόμα κι ένα ραντεβού που δίνεις με μια γκόμενα ή ένα φίλο σου για να πας σινεμά και τα εισιτήρια τα έχουν εκείνοι, αποφασίζεται με βάση μια σχέση εμπιστοσύνης. Πόσο μάλλον το ραντεβού με την ...εξουσία! Δεν μας λες κάποια σοφία. Μια προφανή κοινοτοπία καταθέτεις. Επιπλέον:

      Αν ήσουν μαρξιστής, θα ήξερες ότι το κύριο υλικό για τις στις σχέσεις εξουσίας (με την κακή έννοια: εκεί που ο εξουσιαζόμενος επαφίεται στην καλή θέληση και μόνον του εξουσιαστή) δεν είναι οι σχέσεις εμπιστοσύνης. Είναι οι σχέσεις ανισότητας/ανισοτιμίας! Και με αυτή την έννοια, ο Ρανσιέρ, όταν διερωτάται «Και πώς μπορούμε να παραγάγουμε έργα σκέψης αν θεωρούμε ότι αυτή η σκέψη είναι η ενεργοποίηση μιας ικανότητας που δεν είναι παρά προνόμιο λίγων;», παραβλέπει, όπως ακριβώς ένας τυφλός, το αδιαμφισβήτητο γεγονός ότι η ανισότητα στο κεφάλαιο γνώση όντως δημιουργεί προνομιούχους της σκέψης. Και αλλιώς: είναι ή δεν είναι η ικανότητα σκέψης (για ζητήματα μεγαλύτερου βαθμού δυσκολίας από το ένα κι ένα κάνει δύο) του Ρανσιέρ μεγαλύτερη από αυτήν ενός γιδοβοσκού τής Κρήτης; Για ρώτα τον!

      Αλλά πού να βρεις καιρό! Σε αφήνει ο αγώνας εναντίον της εξουσίας οποθενδήποτε και αν προέρχεται;

      Όχι δεν έχω αναρωτηθεί αυτό που με ρωτάς στο τέλος. Όχι επειδή έχω διαβάσει τα άπαντα του Μαρξ. Αλλά επειδή έχω διαβάσει κάτι λίγα τού ...Γκράμσι! Όσο ο Γκράμσι κατατάσσεται στους εκπροσώπους τού σοβιετικού μαρξισμού, άλλο τόσο κατατάσσομαι κι εγώ!


      Τα λέμε

      Διαγραφή
    6. - Αν είχαμε την δική σου άποψη για τους "ειδικούς" της αριστερής πολιτικής και την εμπιστοσύνη που οφείλουμε να τους δείχνουμε, ποτέ δεν θα μπαίναμε στο "αεροπλάνο" της ΛΑΕ, και θα κάναμε αυτό που έπραξε η μεγάλη πλειοψηφία της ελληνικής κοινωνίας....

      Το γεγονός και μόνον ότι ο Λεβέντης πήρε παραπάνω ποσοστά στις εκλογές από την ΛΑΕ καταγράφει ακριβώς αυτή την συντριπτική έλλειψη εμπιστοσύνης που δείχνει ο ελληνικός λαός προς αυτό το πολιτικό μόρφωμα (δηλαδή την ηγεσία του, γιατί μόνον αυτή γνώριζε και συνεχίζει να γνωρίζει).

      - Την άποψή μας για το τι προβλήματα έχει μπροστά της η ΛΑΕ, την είχαμε εκφράσει καθαρά πριν από τις εκλογές, εδώ (ΤΡΊΤΗ, 8 ΣΕΠΤΕΜΒΡΊΟΥ 2015): Μπορεί η παραδοσιακή Αριστερά να αναδειχθεί ως ο πολιτικός εκφραστής του ΟΧΙ; και θεωρούμε ότι επαληθευτήκαμε πλήρως στις εκτιμήσεις μας. Τα "πολιτικά επιτελεία" διαφορετικά εκτιμούσαν τα πράγματα. Όμως, το να κάνεις λάθος εκτιμήσεις δεν κακό από μόνο του. απλώς δηλώνει μια πολιτική ανεπάρκεια. Το κακό είναι να μην διδάσκεσαι από τα λάθη σου και να επιμένεις ότι οι άλλοι φταίνε γι' αυτά.

      Διαγραφή
  3. ΟΚ, καλά τα λες για "αυτούς", αλλά δεν λες και δεν κάνεις κάτι χρηστικό που να το προχωρά για "εμάς"
    (αλλά και για "αυτούς"..).
    Μη σου διαφεύγει ότι όπως είπε και κάποιος παλιότερος και μάλλον σοφότερος:

    "Αυτοί, είναι τα δικά Μας λάθη".

    ΑπάντησηΔιαγραφή


ΑΛΛΗ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ