Οι αναρχικές ρίζες της Πρωτομαγιάς

Λονδίνο, Πρωτομαγιά 2000

Το 1887 τέσσερις αναρχικοί του Σικάγου εκτελέσθηκαν. Ένας Πέμπτος εξαπάτησε το δήμιο αυτοκτονώντας στη φυλακή. Τρεις ακόμη θα περνούσαν 6 χρόνια στη φυλακή μέχρι που πήραν χάρη από τον κυβερνήτη  που είπε ότι η δίκη που τους καταδίκασε χαρακτηρίστηκε από "υστερία, ένα τσούρμο ενόρκους και έναν προκατειλημμένο δικαστή".

η συνέχεια [εδώ]

2012, πρωτομαγιά στην άδεια ΑΘΗΝΑ...

1η Μάη στην Ισπανία

Οι εκλογές της ερχόμενης Κυριακής καθόρισαν τον χαρακτήρ των πρωτομαγιάτικων εκδηλώσεων στην Αθήνα. Κανένας πολιτικός πολιτικός σχηματισμός που έχει καταθέσει ψηφοδέλτιο - ο καθένας για τους δικούς του λόγους - δεν ήθελε ένταση και συγκρούσεις στο κέντρο της πόλης μια βδομάδα πριν από τις εκλογές. Το ΚΚΕ πήγε στην Ελευσίνα και ο ΣΥΡΙΖΑ στην Καισαριανή για να αποφύγουν το ύποπτο για προβοκάτσιες κέντρο της πόλης. Αλλά και αυτοί που έμειναν πίσω και έδωσαν το παρόν στις καθιερωμένες πρωτομαγιάτικες παρελάσεις, έκαναν συντεταγμένα την πορεία τους και πριν καλά καλά μεσημεριάσει αποχώρησαν από το κέντρο της πόλης.

(εικόνες από την 1η Μάη στην ΑΘΗΝΑ)

Φαίνεται πως ένα σημαντικό κομμάτι του πληθυσμού της χώρας μας έχει εναποθέσει όλες του τις ελπίδες στους λαγούς που θα βγουν από την κάλπη την επόμενη Κυριακή. Και στην διαμόρφωση αυτού του κλίματος έχει συμβάλλει και η Αριστερά, η οποία με την στάση της γίνεται στυλοβάτης του χρεοκοπημένου πολιτικού συστήματος. Μπροστάρης αναδεικνύεται το ΚΚΕ το οποίο σε κάθε ευκαιρία δηλώνει πως δεν θέλει να κυβερνήσει, ούτε να συμμετέχει σε μια κυβέρνηση της Αριστεράς. Στην συγκεκριμένη στιγμή δεν έχει καμία σημασία η εκτίμηση αν πράγματι δύναται η Αριστερά να κυβερνήσει αλλά αν έχει την πρόθεση να αναλάβει τέτοιες ευθύνες. Ακριβώς αυτή η πρόθεση είναι αυτή που δημιουργεί πανικό στο πολιτικό σύστημα μπροστά στο ενδεχόμενο μιας αδυναμίας του δικομματισμού να συγκροτήσει μια πλειοψηφική κυβέρνηση συνεργασίας. Και δυστυχώς το ΚΚΕ δεν χάνει ευκαιρία να δηλώνει με κάθε τρόπο ότι σκοπεύει να είναι για πάντα αντιπολίτευση, αντιπολίτευση που σέβεται πλήρως τους  κανόνες του κοινοβουλευτικού παιχνιδιού...

Εικόνες από τις πρωτομαγιάτικες συγκεντρώσεις στην ΑΘΗΝΑ

Η συγκέντρωση του ΚΚΕ μπροστά από τους ευζώνους στο μνημείο του άγνωστου στρατιώτη σχόλασε νωρίς το πρωί, λίγη ώρα μετά από το σχόλασμα της Κυριακάτικης λειτουργίας στις εκκλησίες. Μόνον τα περιστέρια της πλατείας συντάγματος την πήραν χαμπάρι στην άδεια Αθήνα. Ο λίγος κόσμος που κατέβηκε στο κέντρο της Αθήνας για τις άλλες πρωτομαγιάτικες συγκεντρώσεις και πορείες - όταν ανέβηκε λίγο ψηλότερα ο ήλιος και σταμάτησε η πρωινή βροχή - δεν είδε τα λάβαρα του κόμματος της εργατικής τάξης να παρελαύνουν στους δρόμους...

Για κλάματα ήταν και η συγκέντρωση της ΓΣΕΕ/ΑΔΕΔΥ. Φέτος ανεμένετο μεγαλύτερο φιάσκο από το περσινό, γιαυτό δεν έφεραν εκείνες τις περίεργες κάμερες με τους γερανούς που κάνουν τις συγκεντρώσεις να φαίνονται διαφορετικές ( περισσότερα εδώ: Πρωτομαγιά 2010: ΓΣΕΕ/ΑΔΕΔΥ και ΠΑΜΕ στους δρόμους που χάραξε ο Μπιρσίμ!). Παρ' ότι ήταν εκεί ο Φώτης Κουβέλης και ο Αλέξης Τσίπρας, η πλατεία ήταν άδεια. Οι ΠΑΣΟΚοκρατούμενες ομοσπονδίες που στηρίζουν τις ηγεσίες της ΓΣΕΕ/ΑΔΕΔΥ δεν μπόρεσαν να κατεβάσουν ούτε τα μέλη των ΔΣ.  Και δεν γέμισε η πλατεία, παρά μόνον το οδόστρωμα της Σταδίου μπροστά από την εξέδρα όταν ήρθε ο ΣΥΝ/ΣΥΡΙΖΑ από το Πολυτεχνείο...

Σε σχέση με τις άλλες δύο συγκεντρώσεις, η πορεία που πραγματοποιήθηκε από τον κόσμο που συγκεντρώθηκε στο Μουσείο ήταν αξιοπρεπής. Για πρώτη φορά στις κινητοποιήσεις που γίνονται τα δύο τρία τελευταία χρόνια, καταγράφηκε σε τέτοιο βαθμό η διάλυση του μπλοκ των δυνάμεων του ΣΥΝ/ΣΥΡΙΖΑ. Οι δυνάμεις της ΓΣΕΕ/ΑΔΕΔΥ μαζί με τον ΣΥΝ/ΣΥΡΖΑ δεν έφτανε σε μαζικότητα ούτε το 1/4 της πορείας που ξεκίνησε αργότερα από το Μουσείο. Και αυτό είναι προφανές γιατί συνέβη. Αν ακόμα και σήμερα συνεχίζει αυτό το κομμάτι της Αριστεράς να δίνει κάλυψη στις πουλημένες ηγεσίες της ΓΣΕΕ/ΑΔΕΔΥ και να πιστεύει ότι μαζί τους θα συμπορευτεί στους εργατικούς αγώνες, τότε θα έχει την ίδια αντιμετώπιση από τους εργαζόμενους με αυτήν που επιφυλάσσουν για τις ηγεσίες της ΓΣΕΕ/ΑΔΕΔΥ

Μια ενδιαφέρουσα φωτογραφική κάλυψη των εκδηλώσεων εδώ: Φωτογραφίες από την Πρωτομαγιά

και με τον χωροφύλαξ και με τον αστυφύλαξ...

Τους τελευταίους μήνες παρακολουθούμε μια Ισπανική υποχώρηση της αριστεράς προς την καθεστωτική κεντροαριστερά και τη σοσιαλδημοκρατία (γκαγκαν…γκαγκαν!!). Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να σκάνε με ρυθμό πολυβόλου απίστευτα κείμενα δεξιάς μετατόπισης.  Οι συνεχείς θεωρητικές αλχημείες και οι πολιτικές κωλοτούμπες με έχουν οδηγήσει να χάνω τα μαλλιά μου τούφες-τούφες… όπως ο συνάδελφος στη φωτο.

Δεν ξέρω από πού να προφυλαχθώ…

Σκύβω να τις αποφύγω, σταματώ να διαβάζω εφημερίδες και sites, αλλά μου έρχονται από κάθε χώρο και με αφήνουν άναυδο.

η συνέχεια εδώ:  όταν ΚΑΙ το “ΠΡΙΝ” ανακαλύπτει την “αντιδραστική μετανάστευση”, κλαφ` τα Χαράλαμπε…

Από την "ΑΥΤΟΝΟΜΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ"

Όμως οι αλχημείες και οι πολιτικές κωλοτούμπες της αριστεράς δεν περιορίζονται σε θέσεις και απόψεις που εκφράζονται μέσα από κείμενα, αλλά παίρνουν πιο υλικές μορφές μέσα από συγκεκριμένες δράσεις. Ένα πρόσφατο παράδειγμα είναι η στάση της ΑΥΤΟΝΟΜΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ, της παράταξης του ΣΥΝ στην οποία δεν κάνει κουμάντο κανένας Χατζησωκράτης αλλά το ..."Αριστερό Ρεύμα".

Λοιπόν την πρωτομαγιά θα την γιορτάσουν μαζί την πουλημένη συνδικαλιστική γραφειοκρατεία της ΓΣΕΕ/ΑΔΕΔΥ. Επειδή όμως θέλουν να έχουν να δείχνουν πως ξεχωρίζουν και λίγο, κάνουν την προσυγκέντρωσή τους στο Πολυτεχνείο, δίπλα στην άλλη συγκέντρωση που γίνεται στο ΜΟΥΣΕΙΟ από τους αντιεξουσιαστές και τον χώρο της ριζοσπαστικής αριστεράς...

Φαίνεται πως είδαν πρόσφατα την παρακάτω θεατρική παράσταση και την πήραν ως πραγματικό συμβάν:

Πρωτομαγιά 2010: ΓΣΕΕ/ΑΔΕΔΥ και ΠΑΜΕ στους δρόμους που χάραξε ο Μπιρσίμ!

Θυμόσαστε τον Τάσο Μπιρσίμ. τον σκηνοθέτη του ΠΑΣΟΚ από 1981 ως το 2004; Τις τεχνικές που δίδαξε  και τις εφάρμοσε στις μεθόδους προβολής των συγκεντρώσεων του ΠΑΣΟΚ, τις χρησιμοποιούν σήμερα τόσο τη ΓΣΕΕ/ΑΔΕΔΥ όσο και το ΠΑΜΕ για τις δικές τους συγκεντρώσεις. Η χρήση της κινητής κάμερας με ευρυγώνιο φακό από γερανό δημιουργεί παραμορφωτικές/εξωπραγματικές εικόνες. Τόσο ως προς το μέγεθος των συγκεντρώσεων, όσο και ως προς την προβολή εικόνων από συγκεκριμένες γωνίες, εικόνων τις οποίες κανένα μάτι παρευρισκομένου δεν θα μπορούσε να είχε δει! Γι αυτό λοιπόν αναθέτουν την τηλεοπτική κάλυψη των εκδηλώσεων όχι σε ντοκιμαντερίστες που στοχεύσουν σε μια αντικειμενική  και ουδέτερη απεικόνιση του πραγματικού αλλά σε σκηνοθέτες που σκηνοθετούν τηλεοπτικές παραστάσεις...

Παρακάτω παραθέτουμε ένα video μας από τις περσινές πρωτομαγιάτικες διαδηλώσεις στην Αθήνα, στο οποίο σε κάποια σημεία του παρουσιάζουμε εικόνες που δείχνουν αυτές τις ειδικές κάμερες που χρησιμοποιήθηκαν στην άδεια πλατεία της συγκέντρωσης της ΓΣΕΕ/ΑΔΕΔΥ.

Κάποιοι σύντροφοι από το ΚΚΕ ενοχλήθηκαν από αυτό το video, το οποίο έδειχνε ότι η συγκέντρωση του ΚΚΕ κάλυπτε το πάνω μέρος της πλατείας συντάγματος. Ο κύριος όγκος της περιοριζόταν στο οδόστρωμα μπροστά στον άγνωστο στρατιώτη, και ήταν μικρός σε αντίθεση με το μέγεθος της άλλης διαδήλωσης, η οποία καταγράφεται αναλυτικά σε αυτό το video μας. Γιαυτό έφτιαξαν το δικό τους video για να αποκαταστήσουν τα πράγματα.

Σε αυτό το video μπορείτε να απολαύσετε εκτός από την προσήλωση στο γνωστό μαρξιστικό – λενινιστικό λεξιλόγιο και την ιδιαίτερη πίστη στην ορθοδοξία του Τάσου Μπιρσίμ. Η προσήλωση αυτή δεν περιορίζεται μόνον στα αφ' υψηλού χαριτωμένα κουνήματα της κάμερας, αλλά και στις λικνιστικές εφορμήσεις της προς τα πλήθη, μέσω των οποίων ο θεατής μετατρέπεται σε εφαψία του αγωνιστικού πάθους των λαϊκών μαζών, οι οποίες σείουν τις σημαίες του ΠΑΜΕ. Σημασία δεν έχει τι λέει ο ομιλητής ούτε τι κραυγάζει το πλήθος. Σημασία έχει αυτό καθεαυτό το γεγονός που προσδιορίζεται από το σήκωμα της γροθιάς και το κούνημα της σημαίας. Γιαυτό η εικόνα επενδύεται ηχητικά ώστε ο ήχος να συνάδει με τις στρατηγικές επιλογές του κόμματος και όχι τα στιγμιαία σκαμπανεβάσματα του πλήθους, σκαμπανεβάσματα που μερικές φορές είναι εκτός γραμμής...

ΠΡΩΤΟΜΑΓΙΑ 1944

Οι λεκτικές υπερβολές με την χρήση φράσεων που έχουν ιστορικές αναφορές όταν μάλιστα επαναλαμβάνονται συστηματικά  επιφέρουν  συχνά το αντίθετο αποτέλεσμα από το προσδοκώμενο. Όταν σήμερα η Αριστερά με την βερμπαλιστική ρητορεία που την διακρίνει, εξισώνει την κατοχή της χώρας μας την εποχή του 40 με την σημερινή κατάσταση, τότε το μόνο που καταφέρνει είναι να ωραιοποιεί και να παραποιεί την εικόνα της πραγματικής κατοχής της χώρας από τα γερμανικά στρατεύματα. Αυτό συμβαίνει διότι όταν λες ότι ισχύει η ισότητα Α=Β, τότε αυτός στον οποίο απευθύνεσαι αντιλαμβάνεται το  πιο άγνωστο μέλος της ισότητας μέσω  αυτού που γνωρίζει καλύτερα. Και οι αποδέκτες αυτής της πρότασης ισότητας αυτό που γνωρίζουν καλύτερα είναι το παρόν, το οποίο το βιώνουν καθημερινά και όχι βέβαια ένα παρελθόν στο οποίο οι πιο πολλοί δεν είχαν καν γεννηθεί...

Για να μην δημιουργούνται λοιπόν παρανοήσεις σε σχέση με αυτό το ιστορικό παρελθόν της γερμανικής κατοχής, αφιερώνουμε το παρακάτω κείμενο σε όλους αυτούς που με τόση ευκολία ταυτίζουν εκείνη την εποχή με την σημερινή. Είναι ένα κείμενο του Γιώργου ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΟΥ και είχε δημοσιευθεί στον "ριζοσπάστη" την Τρίτη 30 Απρίλη του 2002.

 

Οι 200 εκτελεσμένοι κομμουνιστές στην Καισαριανή

1η Μάη 1944.
Η εκτέλεση των 200 της Καισαριανής.
Εργο του Τάσσου

Την Πρωτομαγιά του '44, οι δυνάμεις κατοχής, σε αντίποινα για την εξόντωση ενός Γερμανού στρατηγού και του επιτελείου του, εκτέλεσαν στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής 200 κομμουνιστές, που τους πήραν από το στρατόπεδο του Χαϊδαρίου. Απ' αυτούς, περίπου 170 ήταν πρώην κρατούμενοι στην Ακροναυπλία και οι υπόλοιποι πρώην εξόριστοι στην Ανάφη. Ο εχθρός είχε κάνει γνωστές τις προθέσεις του λίγες ημέρες πριν, όταν δημοσιοποίησε μέσω του κατοχικού Τύπου και ανάρτησε στους τοίχους των σπιτιών της πρωτεύουσας την εξής ανατριχιαστική ανακοίνωση:

«Την 27.4.1944 κομμουνιστικαί συμμορίαι, παρά τους Μολάους, κατόπιν μίας εξ ενέδρας επιθέσεως, εδολοφόνησαν ανάνδρως ένα Γερμανό στρατηγό και τρεις συνοδούς του αξιωματικούς και ετραυμάτισαν πολλούς Γερμανούς στρατιώτες. Εις αντίποινα θα εκτελεσθούν:

1. Ο τυφεκισμός 200 κομμουνιστών την 1η Μαΐου 1944.

2. Ο τυφεκισμός όλων των ανδρών, τους οποίους θα συναντήσουν τα γερμανικά στρατεύματα επί της οδού Μολάων προς Σπάρτην, έξωθι των χωρίων.

Υπό την εντύπωσιν του κακουργήματος τούτου, Ελληνες εθελονταί (σ.σ. πρόκειται για ταγματασφαλίτες) εφόνευσαν αυτοβούλως 100 άλλους κομμουνιστάς.

Ο στρατιωτικός διοικητής Ελλάδος».

Λαϊκή κινητοποίηση

Κανείς δεν πήρε αψήφιστα αυτό το έγγραφο, πολύ περισσότερο οι αντιστασιακές οργανώσεις, το ΚΚΕ και το ΕΑΜ, που για μια ακόμη φορά καλούνταν να πληρώσουν βαρύ φόρο αίματος για την επιλογή τους να οργανώσουν τη λαϊκή αντίσταση κατά του κατακτητή. Ετσι, μόλις γνωστοποιήθηκε η παραπάνω ανακοίνωση, ξεδιπλώθηκε μια τεράστια λαϊκή κινητοποίηση για την αποτροπή της σφαγής. «Οι οργανώσεις του ΚΚΕ και του ΕΑΜ - λέει ο Θ. Χατζής[1] - κυκλοφόρησαν αμέσως χιλιάδες τρικ και καλούσαν το λαό να σώσουν τους αγωνιστές ομήρους από την εκτέλεση. Σε πολλά εργοστάσια και επιχειρήσεις, οι εργάτες σταμάτησαν τη δουλιά. Στα υπουργεία και τις τράπεζες έγιναν συγκεντρώσεις και με ψηφίσματα προς το Ράλλη και το δήμαρχο απαιτούσαν άμεση επέμβασή τους για τη ματαίωση της σφαγής. Οι φοιτητές και οι σπουδαστές χύθηκαν στους δρόμους με συνθήματα ενάντια στην τρομοκρατία. Επιτροπές παρουσιάζονταν στις αρχές αδιάκοπα όλη τη μέρα. Στις λαϊκές συνοικίες έγιναν συγκεντρώσεις. Πολλές γυναίκες κρατουμένων ομήρων μαζεύτηκαν στη Μητρόπολη. Ο αρχιεπίσκοπος στο διαμέρισμά του ''προσευχόταν'' για τη σωτηρία των ψυχών των μελλοθανάτων. Οταν αργά τη νύχτα εμφανίστηκε μπροστά στις απελπισμένες γυναίκες είπε: ''Δεν μπορώ να κάνω τίποτα και το μόνο που μου απομένει είναι να παρακαλώ το θεό!.."».

Ο Β. Μπαρτζιώτας δίνει τη δική του μαρτυρία για την κατάσταση που επικρατούσε εκείνες τις ημέρες: «Στις 29 - 30 Απρίλη 1944, γράφει[2], γινόταν παράνομα η 4η Συνδιάσκεψη της ΚΟΑ. Εκεί μάθαμε τη διαταγή για την εκτέλεση των 200 αγωνιστών. Η καταπληκτική αυτή είδηση - καθαρή δολοφονία και χιτλερική θηριωδία - κυκλοφόρησε σαν αστραπή στην Αθήνα. Οι πράκτορες των Γερμανών και οι αγγλόφιλοι ρίχνουν κιόλας το δηλητήριό τους:

- Τα βλέπετε; Οι αντάρτες σκοτώνουν τους Γερμανούς και αυτοί αμύνονται...

Διαφορετικά, όμως, σκεφτόταν ο ελληνικός λαός. Οι χιτλερικοί είναι εγκληματίες πολέμου, ήρθαν κατακτητές στην Ελλάδα, ληστεύουν και καταστρέφουν τη χώρα, σκοτώνουν αθώους ανθρώπους... Σ' αυτούς τους εγκληματίες μια απάντηση χωρεί:

- Θάνατος στους χιτλεροφασίστες κατακτητές! Πάλη μέχρι τη νίκη, την απελευθέρωση της Ελλάδας».

Το έγκλημα και ο ήρωας Ν. Σουκατζίδης

Την παραμονή της εκτέλεσης, οι δυνάμεις κατοχής πήγαν στο στρατόπεδο του Χαϊδαρίου, όπου και επέλεξαν τα θύματά τους. Στον κατάλογο των θυμάτων, με τον αριθμό 71, υπήρχε το όνομα του Ακροναυπλιώτη Ναπολέοντα Σουκατζίδη. Επρόκειτο για ένα νέο άνθρωπο, καλλιεργημένο, με υψηλό μορφωτικό επίπεδο, που όλα αυτά τα χρόνια ήταν η ψυχή των κρατουμένων του στρατοπέδου. Τους εμψύχωνε, τους βοηθούσε στην επικοινωνία με τους δικούς τους ανθρώπους και λόγω του ότι ήταν γνώστης της γερμανικής γλώσσας εκτελούσε και χρέη μεταφραστή για τους συντρόφους του, που ήταν υποχρεωμένοι να έρθουν σε επαφή με τον εχθρό. Τόσο πολύ σπουδαίος ήταν ο Ναπολέων, που είχε υποχρεώσει ακόμη και τους Γερμανούς να τον σέβονται.

Ναπολέων Σουκατζίδης, γράφει ο κατάλογος των μελλοθανάτων στον αριθμό 71. Ναπολέων Σουκατζίδης, ακούγεται από το στόμα εκείνου που έχει το μακάβριο έργο να διαβάσει τα ονόματα των αυριανών νεκρών. Και τότε επεμβαίνει ο διοικητής του στρατοπέδου.

- «Οχι εσύ! Οχι εσύ Ναπολέων! Οχι εσύ!». Αλλά ο Σουκατζίδης δεν ήταν απ' αυτούς που θα μπορούσαν να ζήσουν σε βάρος των άλλων.

Η απάντησή του θα μείνει αιώνιο σύμβολο αυτοθυσίας και ηρωισμού:

- «Δέχομαι, κύριε διοικητά, τη ζωή, με τον όρο πως δεν πρόκειται να την πάρω από άλλο κρατούμενο. Μόνο όταν η θέση μου μείνει κενή!».

Ο εχθρός δεν είχε σκοπό να κάνει τέτοια χάρη. Στο εκτελεστικό απόσπασμα έπρεπε να οδηγηθούν 200 κομμουνιστές. Ο Σουκατζίδης πήρε το δρόμο των συντρόφων του.

Ο «Δεκέμβρης» πήγε σήμερα πλατεία Βικτορίας…

Περάσαμε σήμερα από τις πρωτομαγιάτικες συγκεντρώσεις που έγιναν στο κέντρο της Αθήνας. Η συγκέντρωση της πλατείας Κλαυθμώνος ήταν για …κλάματα. Αν δεν πήγαινε εκεί ο ΣΥΡΙΖΑ που είχε προσυγκέντρωση στην Χαλκοκονδύλη, δεν θα γέμιζε ούτε το πεζοδρόμιο. Το μόνο ενδιαφέρον στοιχείο απ’ τις γραμμές του ΣΥΡΙΖΑ ήταν το μπλοκ των μεταναστών που έδινε ένα ιδιαίτερο χρώμα στην συγκέντρωση. Η συγκέντρωση στο Μουσείο, έκανε πορεία προς την βουλή και είχε κάποιο κόσμο, αλλά ήταν ψόφια. Η πορεία αυτή ήταν πολιτικά ενταγμένη στην διαδρομή: Από τον «Δεκέμβρη» στην κάλπη των ευροεκλογών. Γι αυτό, η πρωτομαγιάτικη συγκέντρωση της εξωκοινοβουλευτικής αριστεράς αναζητώντας ευρύτερα ερείσματα, πλασαρίστηκε ως συγκέντρωση σωματείων που πάνε κόντρα στην ΓΣΕΕ – ΑΔΕΔΥ. Στην υπηρεσία αυτής της σκοπιμότητας, πολλά γνωστά στελέχη της εξωκοινοβουλευτικής αριστεράς (κυρίως από την νεογέννητη ΑΝΤΑΡΣΥΑ και τον χώρο των Μ-Λ) κρατούσαν πανό σωματείων. Όμως, επειδή έπρεπε να εμφανιστούν και τα κομματικά πανό, γιατί έρχονται οι ευρωεκλογές, υπήρξε μεγάλο μπέρδεμα ανάμεσα στα κομματικά και στα συνδικαλιστικά μπλοκ, με αποτέλεσμα να μπερδεύεις τα σωματεία και τα κόμματα! Γι’ αυτό λοιπόν, οι διοργανωτές είχαν φροντίσει να διευκολύνουν τα πράγματα. Για να καταλαβαίνει ο κόσμος τι είναι αυτό που βλέπει, είχαν τοποθετήσει σε αρκετά πανό υπογραφές με μεγαλύτερα γράμματα από αυτά με τα οποία ήταν γραμμένα τα συνθήματα! Έτσι λοιπόν, ο κόσμος διάβαζε τις υπογραφές και όχι τα συνθήματα. Για παράδειγμα, όταν έβλεπες το πανό με την τεράστια υπογραφή «Σωματείο Μισθωτών Τεχνικών» και από κάτω αρκετούς γνωστούς ΝΑΡίτες, καταλάβαινες αμέσως ότι αυτό το μπλοκ δεν είναι κομματική οργάνωση του ΝΑΡ αλλά σωματείο...

Όμως η ευχάριστη έκπληξη ήρθε από την συγκέντρωση της πλατείας Βικτoρίας. Ήταν η πιο μαζική και ζωντανή πορεία, σε σχέση με αυτές που περιγράψαμε παραπάνω. Ήταν ένα ζωντανό, πολύχρωμο, νεανικό ποτάμι που ακολούθησε την δική του διαδρομή από την πλατεία Βικτoρίας, στην πλατεία Καραϊσκάκη, Πειραιώς, Ομόνοια, και κατέληξε στην πλατεία Κοτζιά. Το κλίμα θύμιζε ότι ο «Δεκέμβρης» υπάρχει ακόμα…